Berichten

Friemelen, het is iets wat veel mensen doen. Van friemelen aan je nagels, tot het wiebelen met je voet of het klikken van een pen. Het lijkt een irritante gewoonte, maar het heeft een functie! En als je het als HSP slim inzet kun je er ook nog voordeel uit halen.

Friemelen helpt namelijk met het verwerken van prikkels. HSP (en mensen met ADD) kunnen het daardoor heel goed inzetten als hulpmiddel om overprikkeling of onderprikkeling te voorkomen. Hoe dat zit? Hieronder lees je er meer over.

Overprikkeling voorkomen

Als je een simpele, repeterende handeling uitvoert laat je je hersenen weten dat er niets nieuws gebeurt waardoor je kalmeert. Dat werkt bijvoorbeeld ook zo bij het afspelen van rustige muziek of het heen en weer wiegen in een hangmat. Je kunt je daardoor beter focussen op de activiteit waar je mee bezig bent. En laat focus nou precies hetgeen zijn je nodig hebt om overprikkeling te voorkomen.

Onderprikkeling voorkomen

Als je juist meer prikkels nodig hebt of snel bent afgeleid, dan kan friemelen (met of zonder fidget gadget) juist helpen om je alerter te maken. Door ingewikkeldere handelingen uit te voeren (dus juist geen repeterende simpele handelingen) merken je hersens dat er iets nieuws gebeurt. Er wordt daardoor meer zuurstof naar je hersenen gevoerd waardoor je je beter kunt concentreren.

Fidget gadgets voor HSP

Wat je precies gebruikt om te friemelen maakt niet uit. Je kunt er een simpel elastiekje of touwtje voor gebruiken, of een speciale fidget ervoor kopen.

Hieronder een aantal ideeën om als fidget in te zetten:

Simple Dimple / Pop It

Dé TikTok hit van een paar jaar geleden. Het werkt als een soort bubbeltjesplastic, je ‘popt’ de balletjes van de ene naar de andere kant. Te gebruiken in je eentje, maar ook als spelletje met iemand anders. Nog steeds een hit bij HSK én volwassenen! Je hebt ze in allerlei formaten, dus ook gemakkelijk mee te nemen als sleutelhanger. Simple Dimple sleutelhanger <–> Pop It sleutelhanger

Elastiekje

Een gewoon elastiekje of een haar elastiekje heb je vast wel in de buurt. Je kunt het makkelijk bij je dragen en doordat het niet zo opvalt leidt het minder af voor de mensen om je heen als je er mee aan het spelen bent.

Kneedgum

Heel fijn om in je hand te hebben en ook makkelijk om in één hand mee te spelen zodat je met je andere hand nog gewoon kunt werken. Ook weer een fijne gadget die niet zo afleidt voor je gesprekspartner.

Fidget cube

Een gadget speciaal gemaakt om mee te ‘friemelen’. Je hebt ze in allerlei vormen en kleuren en in allerlei budgetten. Kijk maar eens op bol.com.

Het maakt dus niet uit wat je gebruikt, als je maar iets kiest dat bij jou past. En wees je er bewust van dat het hier gaat om een tool, een hulpmiddel om over- of onderprikkeling bij HSP te voorkomen. Het écht voorkomen van overprikkeling doe je door genoeg tijd en aandacht aan jezelf te besteden, door te leren voelen waar jouw behoeften liggen en door daar op te acteren.

 

Ben jij nog op zoek naar een leuk en origineel cadeau voor de feestdagen? Cadeautips voor een volwassene of een kind? Of zoek je juist nog wat inspiratie voor jezelf om op je lijstje te zetten? We got you on all topics!

We beginnen met twee mooie tips voor HSK (hoogsensitieve kinderen):

Cadeautip voor HSK

  1. Het grote avontuur van kleine Lise (en van Adriaan), van Monique Smal
    Dit boek is een hartverwarmend en luchtig verhaal over de moed om op avontuur te gaan en je hart te volgen. Voor kleine en grote kinderen! Speciaal geschreven voor en over hooggevoelige kids, maar dat wordt in het verhaal bewust niet zo benoemd.
  2. De jongen, de mol, de vos en het paard, van Charlie Mackesy – het geanimeerde verhaal
    Je kent het boek vast al wel, het is al een tijdje een bestseller. Deze editie is waarschijnlijk anders dan je kent, want dit is de geanimeerde variant en daarmee nóg leuker voor kids.

Cadeautips voor volwassenen

  1. De jongen, de mol, de vos en het paard, van Charlie Mackesy & Arthur Japin
    Ook voor volwassenen kunnen we niet achterblijven met deze tip. Een prachtig boek over vriendschap, zelfbeeld, kwetsbaarheid en liefde. Een boek dat je uit de kast kan pakken als je even niet zo goed in je vel zit of als je gewoon even zin hebt in wat positiviteit. Een boek mooi voor jong en oud!
  2. Toffe HSP Totebag, van Jelma Design
    Een leuk cadeautje voor een klein prijsje. Deze tas met typische HSP cartoon is leuk én herkenbaar voor elke HSP!
  3. Gelukkig Hoogsensitief, van Esther Bergsma
    Je kent wellicht de goede wetenschappelijk onderbouwde boeken over hoogsensitiviteit van Esther, maar dit boek is anders. Het is een luchtig boek met ervaringsverhalen, waarin de mooie kanten en talenten van hoogsensitiviteit belicht worden én wat ook nog eens visueel stimulerend is want: prachtig vormgegeven!
  4. Spijkermat
    You hate if or you love it, een spijkermat. Persoonlijk vind ik het heerlijk om op te liggen. De ‘spijkers’ stimuleren allerlei drukpunten in je lijf waardoor je goed en diep kunt ontspannen. Het kan even wennen zijn om hier met je blote huid op te gaan liggen, dus bouw de tijd dat je er op ligt langzaam op.
  5. Loop earplugs
    Voor alle HSP die snel geprikkeld raken door geluid en af en toe wel wat rust aan hun oren kunnen gebruiken. De earplugs van Loop zitten lekker én zien er eigenlijk ook nog best mooi uit!
  6. De 7 spirituele wetten van succes, van Deepak Chopra
    Een dun en heel goed leesbaar boekje wat al jaren bij mij in de kast ligt en ik al twee keer heb gelezen. 7 inspirerende lessen van Deepak Chopra om je leven lichter en succesvoller te maken. Aanrader!
  7. Noise cancelling headphones van Sony
    Oh my! Deze headphones zijn echt de beste en de fijnste die ik ooit heb uitgeprobeerd! De noise cancelling is ongelooflijk goed en dit is een van de weinige headphones die niet knelt op mijn hoofd en heerlijk zacht en comfortabel aanvoelt. Met 319 euro kost hij ook wel wat, maar dan heb je dus ook echt een prachtig ding!
  8. Noise cancelling earpods van Sony
    Vergelijkbaar met de vorige tip, maar dan de earpods variant. Ook echt een top stukje techniek. Ze zitten heerlijk en ook hier is de noise cancelling top. Earpods of headphones… het is maar net waar je persoonlijke voorkeur naar uit gaat! Deze zijn, met 249 euro, overigens wel een stukje goedkoper dan de headphones.
  9. Eerste hulp bij Hoogsensitiviteit, van Elke van Hoof
    Ook zo’n boek wat al jaren hier in de kast staat. Op een heel toegankelijke manier vat Elke van Hoof de huidige kennis over hoogensitiviteit samen én toont ze hoe die kennis je in de praktijk kan helpen om beter met je sensitiviteit om te gaan. Met de tips en oefeningen in het boek, kun je onmiddellijk aan de slag!

We wensen je hele fijne feestdagen zonder overprikkeling!

 

Om transparant te blijven: een aantal van bovenstaande cadeautips bevatten affiliate links, dat wil zeggen dat – wanneer je iets koopt via die link – wij een percentage ontvangen van jouw aankoopbedrag. Met jouw aankoop support je ons dan dus ook weer een beetje ;-) Tegelijkertijd is het goed om te weten dat we alleen producten promoten waar we zelf enthousiast over zijn. We staan dubbel en dwars achter alle cadeautips die we je geven!

De feestdagen in december. Voor veel hoogsensitieve personen een periode met tegenstellingen. Gezelligheid, samen zijn, vrije dagen, feestvieren, lekker eten. Maar ook: intens, druk, heel veel prikkels en stress! Hoe zorg je er nu voor dat jij als HSP de feestdagen doorkomt zonder overprikkeld te raken en er ook nog een beetje van kunt genieten?

Vijf tips om als HSP de feestdagen fijn door te komen

1. Check hoe ‘gunstig’ of ‘ongunstig’ de vrije dagen vallen

Vallen de vrije dagen precies in je weekend waardoor je geen extra vakantiedagen hebt? Of vallen ze gunstig en krijg je gratis wat extra lucht in je werkweek?

Als ze ongunstig vallen betekent dat, dat de kans groot is dat je tot de laatste uurtjes voor de feestdagen aan het werk bent. Niet zo handig. Want, grote kans dat je dan moe en gestrest van de week de feestdagen in rolt. Daar zit je dan. Met een kort lontje tussen de familie, in een net iets te warme kerstoutfit, met net iets te hyperactieve neefjes en nichtjes om je heen. Dat is garantie op overprikkeling! Dus… bereid jezelf voor. Geef jezelf de ruimte om af te schakelen tussen werk en de feestdagen – en ook, om na de feestdagen weer tijd te hebben om bij te komen voor je in de volgende werkweek duikt. Geef jezelf een vrije dag – of een paar vrije uren – voor én na de feestdagen.

2. Kijk vooruit en maak het jezelf makkelijk

Hoe gaan jouw feestdagen eruitzien? Krijg je visite of ga je juist zelf reizen? Moeten er nog boodschappen of cadeaus gekocht worden?
Breng in kaart wat je allemaal nog wilt regelen. Wat kun je nu al regelen en wat kan pas lastminute? Maak het jezelf makkelijk. Boodschappen laat je bezorgen, cadeaus bestel je online en het liefst al ruim een maand voor de feestdagen. Zo zorg je ervoor dat het grootste gedeelte al geregeld is en jij in de laatste dagen alleen nog wat details op hoeft te pakken.

3. Maak je persoonlijke prikkel plan

Voor welke prikkels ben jij gevoelig? Waardoor raak jij over het algemeen overprikkeld? Kijk eens terug op de afgelopen jaren.

Voor elke HSP is het fijn om persoonlijk inzicht te hebben in wat jou het meest prikkelt en waar jij gevoelig voor bent. Maak een overzichtje voor jezelf en anticipeer er van tevoren op.

Wat zijn momenten waarop jij je ongemakkelijk voelt? Raak jij overprikkeld door die veel te warme foute kersttrui, maar doe je hem toch elke keer weer aan omdat dat traditie is? Misschien is deze traditie dan niet voor jou. Of, pas hem aan zodat jij je er ook lekker bij voelt.

Raak je overprikkeld door de hoeveelheid activiteiten die je dagen achter elkaar op doet? Zorg er dan voor dat je gedurende de dagen ook momenten voor jezelf hebt. Trek je af en toe een uurtje terug, of maak een wandeling in je eentje. Frisse lucht en een beetje me-time doen wonderen!

Is veel of hard geluid overprikkeld? Neem fijne oordopjes of een noise cancelling headphones mee. Zijn emoties van anderen overweldigend? Kijk dan of je je af en toe in klein gezelschap kunt afzonderen. Etc.

4. Wees flexibel

Gaat het bij jou mis in de keuken als een gerecht niet precies op het bord terecht komt zoals jij het voor je had gezien? Als de cadeautjes niet op de juiste volgorde geopend worden? Of als jouw zorgvuldig uitgedachte planning voor de avond helemaal in de soep loopt? Probeer het in perspectief te zien en zie dat je niet overal controle over kunt hebben. Haal een paar keer diep adem op de momenten dat je het ‘mis’ ziet gaan. Bedenk dat het hoe-dan-ook wel goed komt en probeer er alsnog het beste van te maken. Hoe eerder je stopt met ‘controle uitoefenen’, hoe makkelijker het wordt.

5. Geniet!

Een van de kenmerken van je sensitiviteit is dat je de dingen intens beleefd. Maak daar dus gebruik van en neem de tijd om intens te genieten van alle fijne momenten samen, de mooi gedekte tafels, de knusse omgeving, de lekkere geuren en smaken, etc. Maak bewust tijd voor jezelf om te genieten met al je zintuigen en zorg goed voor jezelf.

Geniet van de deze mooie feestmaand! Happy Holidays!

Wat is de impact van hoogsensitiviteit op zwangerschap? Zwangerschap is een bijzondere en vaak intense periode in het leven van elke vrouw. Het brengt veranderingen in het lichaam, emoties en relaties met zich mee. Voor vrouwen die hoogsensitief zijn, kan deze levensfase anders aanvoelen dan voor niet-HSP.

Hoogsensitiviteit en zwangerschap

Hoogsensitieve personen hebben een zenuwstelsel dat gevoeliger is voor prikkels. Ze merken subtiliteiten op die anderen mogelijk niet opmerken, en ervaren emoties dieper. Dit is een geweldige eigenschap, maar kan ook een uitdaging zijn, vooral tijdens de zwangerschap.

Lees ook:

De impact van hoogsensitiviteit op zwangerschap

  1. Emotionele intensiteit

Hoogsensitieve vrouwen kunnen tijdens de zwangerschap de emotionele intensiteit die ze normaal gesproken al ervaren, nóg sterker ervaren. De hormonale schommelingen en de verwachtingen die gepaard gaan met het moederschap kunnen dan ook leiden tot overweldiging en overprikkeling. Het is belangrijk om bewust ruimte te creëren voor deze emoties en ze te herkennen, te erkennen en zo snel mogelijk toe te laten. Emoties zijn een signaal van je lichaam en hoe eerder je ernaar luistert, hoe eerder ze hun werk hebben gedaan en je lijf weer tot rust komt. Praat over je ervaringen met vrienden of familie, of schakel een professional in als je dat fijn vindt.

  1. Overprikkeling

Overprikkeling is sowieso al een veelvoorkomend probleem bij HSP, en zwangerschap kan de kans hierop vergroten. De veranderingen in je lichaam, geluiden, geuren en andere prikkels kunnen nog overweldigender zijn dan normaal. Nog maar niet te spreken over dat soms o zo beweeglijke kindje in je buik die je soms dag en nacht kan prikkelen met schopjes, duwtjes en aanrakingen. Het is een extra prikkel die we normaal gesproken niet ervaren, en waar jezelf weinig invloed op kunt uitoefenen. Het is dus echt niet gek wanneer je hier af en toe een beetje geprikkeld, of zelfs overprikkeld door raakt.
Het belangrijkste om overprikkeling te voorkomen is: wees je bewust van je behoeften. Hoe voel je je en waar heb je behoefte aan? Let op je grenzen, zie welke dingen je extra prikkelen en neem de tijd te ontspannen en op te laden.

  1. Zelfzorg

HSP zijn vaak geneigd om eerst voor anderen te zorgen en zichzelf pas op de tweede, derde of zelfs pas vierde plaats te zetten. Maar, juist tijdens de zwangerschap is het cruciaal om prioriteit te geven aan zelfzorg. Zorg voor voldoende rust, gezonde voeding en activiteiten die je helpen ontspannen. Zet jezelf op één, want je bent nu niet meer alleen – je zorgt nú al voor je kindje.

  1. Relatie met je partner

Hooggevoelige mensen hechten vaak veel waarde aan diepe en betekenisvolle relaties. We zoeken snel verbinding en die diepe verbinding maken is een van onze kwaliteiten. Tijdens de zwangerschap kan de dynamiek in de relatie met je partner veranderen. Het is belangrijk om open en eerlijk te blijven communiceren over je behoeften en verwachtingen zodat je ook in deze periode met elkaar in verbinding blijft en niet uit verbinding gaat.

  1. Voorbereiding op de bevalling

Merk je dat je nu al heel gevoelig bent voor fysieke prikkels en maak je je daarom nu al zorgen om wat je tijdens de bevalling gaat ervaren? Laat je goed informeren door je verloskundige en/of gyneacoloog over de opties voor pijnverlichting en ondersteuning.

Ook kan het heel fijn zijn om een cursus of workshop als Hypnobirthing, Zwangerschapsyoga of Centering Pregnancy te volgen.

  1. Angsten en zorgen

Zwanger zijn brengt vaak angsten en zorgen met zich mee, en als HSP kun je deze gevoelens nog intenser ervaren. Bespreek daarom je angsten en zorgen met je zorgverlener en partner, en zoek naar manieren om ermee om te gaan, zoals via mindfulness of coaching.

Positieve aspecten van hoogsensitiviteit tijdens zwangerschap

Hoewel je hoogsensitiviteit i.c.m. zwangerschap uitdagingen met zich meebrengt, zijn er ook hele mooie aspecten om te belichten:

  1. Diepere verbinding met je baby

Hoogsensitieve vrouwen hebben vaak een diepere emotionele band met hun baby, zelfs al tijdens de zwangerschap. Dit kan zorgen voor een intens gevoel van liefde voor je ongeboren baby.

  1. Intuïtie

Hoogsensitieve mensen hebben een sterke intuïtie. Dit kan je helpen om de behoeften van je baby nog beter te begrijpen en te reageren op signalen van je eigen lichaam.

  1. Zorgzaamheid

Je sensitiviteit kan ook zorgen voor een sterk gevoel van zorgzaamheid en empathie. Dit zorgt ervoor dat je alles uit de kast zult trekken om je baby zo goed mogelijk te verzorgen.

  1. Intens genieten

Hoogsensitieve mensen kunnen veel intenser genieten van de kleine momenten in het leven. En dat geldt dus ook voor de periode van de zwangerschap. Sta er af en toe eens bewust bij stil en geniet van het bijzondere proces en deze bijzondere periode.

Tips voor hoogsensitieve zwangere vrouwen

  1. Zelfzorg is prioriteit: Neem de tijd voor ontspanning, meditatie en activiteiten die je kalmeren.
  2. Communiceer met je partner: Open en eerlijke communicatie is essentieel om je relatie te versterken tijdens deze periode.
  3. Zoek professionele hulp indien nodig: Als je overweldigd raakt door je emoties of zorgen, aarzel dan niet om hulp te zoeken bij een therapeut of coach.
  4. Bereid je voor op de bevalling: Informeer jezelf over de bevallingsmogelijkheden en maak een geboorteplan dat bij jou past. Denk hierbij écht volledig aan jezelf, jouw behoeften staan centraal. En ook in het moment van bevallen kun en mag je hier op bijsturen.
  5. Omarm je hoogsensitiviteit: Zie je sensitiviteit als een kracht en gebruik deze om een diepere band met je baby te creëren.

 

Je sensitiviteit verrijkt je ervaring van zwangerschap dus enorm, en brengt ook uitdagingen met zich mee. Het is ontzettend belangrijk om goed voor jezelf te zorgen, open te communiceren met je partner en professionele steun te zoeken als dat nodig is. Het accepteren van je hoogsensitiviteit kan je helpen een diepere band met je kindje te creëren en te genieten van deze bijzondere fase in je leven. Onthoud: zwangerschap is een tijd van groei, zowel voor jou als voor je baby.

Iedereen is uniek. Alleen, soms kunnen we ons zó anders voelen, dat het fijn kan zijn erachter te komen waaróm we ons zo anders voelen. Want: hoe beter je je eigen gebruiksaanwijzing leert kennen, hoe beter je kunt inspelen op je behoeften.

En als je dan herkent dat je moeite hebt met een overload aan prikkels en/of je je moeilijk kunt concentreren, dan komt de vraag al snel op: “Heb ik ADHD, ADD of HSP?” En dat kan soms lastig te definiëren zijn. Het een sluit het ander namelijk ook niet uit. Lees de kenmerken van alle drie de afkortingen en krijg een idee van wat het beste bij jou past.

ADHD, ADD of HSP?

ADHD staat voor Attention Deficit Hyperactivity Disorder en HSP staat voor Highly Sensitive Person. Op de term ADD komen we verderop in het artikel terug. Hoewel deze drie termen allemaal kunnen leiden tot aandachts- en concentratieproblemen, zijn de oorzaken en behandelingen fundamenteel verschillend.

ADHD

ADHD is een neurologische aandoening die wordt gekenmerkt door aandachtsproblemen, impulsiviteit en hyperactiviteit. Mensen met ADHD hebben moeite om zich te concentreren op een taak, zijn vaak impulsief en hebben moeite om stil te zitten. Ze kunnen ook snel afgeleid worden en hebben moeite om taken af te maken.

HSP, hoogsensitiviteit of hooggevoeligheid

HSP is een persoonlijkheidskenmerk dat wordt gekenmerkt door een verhoogd vermogen om prikkels waar te nemen en door de diepe verwerking van die prikkels in de hersenen. Hoogsensitieve personen hebben daardoor een intenser beleving van de wereld en hebben vaak meer tijd nodig om zich op te laden.

Wil je meer lezen wat hoogsensitiviteit, of hooggevoeligheid, inhoudt?

Lees dan ook:

ADHD of ADD – is er een verschil?

Officieel werd er tot 2013 nog gesproken van ADD en ADHD in de DSM*. Sinds de meest recente versie van de DSM uit 2013 spreken we overigens alleen nog maar van de term ADHD. Dan wel in drie verschillende varianten:

  1. Overwegend onoplettend beeld;
  2. Overwegend hyperactief/impulsief beeld;
  3. Gecombineerd beeld.

*De DSM is het handboek dat door de gezondheidszorg in de Verenigde Staten en een groot deel van de wereld (zo ook in Nederland) wordt gebruikt als hét handboek voor de diagnose van psychische stoornissen.

ADHD, overwegend onoplettend beeld

Dit is het type wat in de volksmond nog wel ADD wordt genoemd. Hierbij heb je te maken met een verminderde concentratiecapaciteit. Het gaat dan niet zomaar over het je even niet kunnen concentreren op een taak, maar over een veel grotere mate van concentratieproblemen. Voorbeelden hiervan bij kinderen zijn:

  • Er niet in slagen voldoende aandacht te geven aan details of onoplettend fouten maken in school of andere activiteiten.
  • Moeite hebben met aandacht bij taken of spel te houden.
  • Lijkt niet te luisteren als hij/zij direct wordt aangesproken.
  • Volgt aanwijzingen niet op en slaagt er niet in om schoolwerk of karweitjes af te maken.
  • Heeft moeite met het organiseren van taken en activiteiten.
  • Vermijdt om of heeft afkeer van zich bezig te houden met taken die mentale aandacht vereisen.
  • Raakt vaak dingen kwijt.
  • Wordt gemakkelijk afgeleid door uitwendige prikkels.
  • Is regelmatig vergeetachtig tijdens dagelijkse bezigheden.

ADHD, overwegend hyperactief/impulsief beeld

Dit type ADHD heeft als kenmerk hyperactiviteit en/of impulsiviteit. Hieronder worden de volgende situaties bij kinderen verstaan:

  • Onrustig met handen of voeten bewegen, draaien in zijn of haar stoel;
  • Opstaan in situaties waarin verwacht wordt dat je op je plaats blijft zitten;
  • Rond rennen of klimmen in situaties waarin dit ongepast is;
  • Moeilijk rustig kunnen spelen of zich bezighouden met ontspannende activiteiten.
  • Vaak ‘in de weer’ zijn of ‘door draven’;
  • Excessief veel praten;
  • Een antwoord eruit floepen voordat een vraag afgemaakt is;
  • Moeite met op zijn of haar beurt wachten;
  • Stoort zich vaak aan anderen of dringt zich op.

ADHD, gecombineerd beeld

De term zegt het al, hierbij gaat het om een combinatie van zowel onoplettendheid (concentratie) als hyperactiviteit & impulsiviteit.

 

Benieuwd of jij hoogsensitief bent? Doe de HSP test.

 

ADHD, ADD of HSP, twee grote verschillen

Hoewel ADHD, ADD of HSP allemaal invloed kunnen hebben op hoe je je voelt en gedraagt, en de symptomen enigszins kunnen overlappen, zijn er belangrijke verschillen tussen de twee ‘labels’.

ADHD is een neurologische aandoening, terwijl HSP een persoonlijkheidskenmerk is. Dit betekent dat ADHD medicatie kan vereisen om de symptomen te behandelen, terwijl hoogsensitiviteit een andere benadering vereist.

Daarnaast wordt ADHD dus gekenmerkt door aandachtsproblemen en hyperactiviteit, terwijl HSP wordt gekenmerkt door een verhoogde gevoeligheid voor prikkels. Een groot verschil.

Voorbeeldsituatie: Iemand met ADHD kan zich moeilijk concentreren op een taak – ongeacht de situatie, terwijl een HSP zich overweldigd kan voelen door prikkels in de omgeving en daardoor bijvoorbeeld moeite hebben met concentratie.

Ik herken me ergens in, wat nu?

Als je denkt dat je ADHD hebt, is het belangrijk om via je huisarts professionele hulp te zoeken om de diagnose te stellen en te bepalen welke behandelingsopties het beste zijn. Medicatie kan helpen bij het beheersen van symptomen, terwijl gedragstherapie en coaching ook nuttig kunnen zijn om te leren omgaan met de uitdagingen van ADHD.

Als je denkt dat je hoogsensitief bent, zijn er verschillende manieren die jou verder kunnen helpen. Het kan helpend zijn:

  • Jezelf te omringen met rustige omgevingen en situaties (let op: niet voor alle HSP werkt dit. Lees ook: HSP vs. HSP HSS – de verschillen en overeenkomsten);
  • Regelmatig pauzes te nemen om jezelf op te laden en prikkels te verwerken;
  • Mindfulness en meditatie te beoefenen om zo te leren omgaan met intense emoties;
  • En ook coaching kan een fantastische bijdrage leveren aan het overkomen van je persoonlijke blokkades en het ontdekken van je eigen gebruiksaanwijzing.

ADD of HSP – sowieso geen beperking!

Houd in gedachten dat waar jij je ook in herkent, het niet noodzakelijkerwijs een beperking hoeft te zijn. Richt je niet alleen op de dingen die jij beperkend vindt, kijk ook juist naar de voordelen en kwaliteiten die het jou biedt! Veel succesvolle en creatieve mensen hebben ADHD en/of zijn hoogsensitief en hebben manieren gevonden om hun uitdagingen om te zetten in een kwaliteit. Door jezelf beter te begrijpen en te leren hoe je met je klachten kunt omgaan, kun je je leven op zo’n manier inrichten waardoor jij en je kwaliteiten helemaal tot zijn recht komen!

Herken jij je in hoogsensitiviteit en ben je op zoek naar een fijne coach om je hierbij te ondersteunen? Wil je jouw gebruiksaanwijzing beter leren kennen en/of wil je leren hoe je overprikkeling én onderprikkeling voorkomt?
Plan hieronder een vrijblijvend kennismakingsgesprek met ons in.

Vond je dit interessant?
Dan vind je deze artikelen waarschijnlijk ook de moeite waard:

Bronnen: hulpgids.nl

Herken jij je in een heleboel van de kenmerken van hoogsensitiviteit, maar voelt het toch nog niet helemaal passend? Lees dan verder, want best kans dat jij het type HSP HSS bent. De hoogsensitieve High Sensation Seeker!

Nog geen idee of jij hoogsensitief bent? Doe de HSP test.

Hoogsensitiviteit, wat is het?

Hoogsensitieve Personen (HSP) zijn gevoeliger voor prikkels doordat hun hersenen anders werken. Ze vangen meer prikkels op en verwerken deze prikkels dieper. Dat betekent dat ze gedurende de dag veel meer informatie te verwerken hebben en dat deze informatie intenser wordt beleefd. Dat zorgt voor op zijn beurt voor een heleboel kwaliteiten, zoals: oog voor detail, groot verantwoordelijkheidsgevoel, een sterk ontwikkeld empathisch vermogen en een creatief brein.

Lees meer over wat is hoogsensitiviteit?

Verschillende soorten HSP

Geen één hooggevoelig persoon is hetzelfde. Je bent tenslotte veel meer dan alleen je sensitiviteit. Al jouw andere kwaliteiten, eigenschappen en voorkeuren maken in combinatie met jouw sensitiviteit wie jij bent en hoe jij je gedraagt. Zo is bijvoorbeeld een introverte HSP een héél ander persoon dan een extraverte HSP. En kan een super sociale introverte HSP een heel ander persoon zijn dan een introverte HSP met een sociale fobie.

HSP vs. HSP HSS

Wanneer je leest over de typische HSP lees je vaak over een persoon die een hang heeft naar rust en ritme. Toch is er ook een enorme groep mensen* die zich wel herkent in de gevoeligheid voor prikkels en de diepe verwerking, maar zich niet herkent in de hang naar rust en ritme. Juist het tegenovergestelde! Deze sensatiezoekers vallen zowle binnen de groep Hoogsensitieve personen, als binnen de groep Sensatie zoekers en noemen we daarom: HSP HSS (of: hoogsensitieve HSS).

Hoogsensitieve Sensatie zoekers (HSS) is een term die voortkomt uit het werk van Dr. Bianca P. Acevedo en Dr. Elaine Aron. Terwijl hoogsensitiviteit zich richt op de diepere verwerking van informatie en emotionele intensiteit, brengt HSS een nieuwe dimensie in het spel. HSP HSS hebben namelijk naast hun gevoeligheid voor prikkels juist ook een extra drang om prikkels te ervaren.

*30% van de HSP zijn HSP-HSS (High Sensation Seekers)

De subtiele verschillen tussen HSP en HSP-HSS

Rustzoekers (HSP)

Dit type HSP is rustig en kijkt de kat uit de boom, ze houdt over het algemeen van een regelmatig leven en is geen fan van grote risico’s. Drukke plaatsen en grote evenementen zijn geen favoriet en de voorkeur gaat uit naar persoonlijke, 1-op-1 gesprekken.

Sensatiezoekers (hoogsensitieve HSS)

Hoogsensitieve HSS zijn net zo gevoelig voor prikkels maar kennen naast hun sensitiviteit ook een hang naar sensatie. HSS zoeken daarom juist prikkels en uitdagingen op en zijn snel verveeld. HSS houden van spanning, avontuur en nieuwe ervaringen. Ze vinden risico’s nemen een stuk minder spannend en soms zelfs leuk en uitdagend.

Benieuwd of jij ook een High Sensation Seeker bent? Doe de test op de website van Elaine Aron.

De uitdaging voor alle HSP

De grootste uitdaging voor zowel HSP als HSP-HSS zit hem in het voorkomen van overprikkeling. Twee tips om je hierbij te helpen:

  1. In alles wat je doet: sta stil bij jouw behoeften. De meeste HSP gaan zo op in hun kwaliteit om de ander aan te voelen dat ze vergeten aandacht te besteden aan hun eigen behoeften. Maar, je kunt alleen je eigen leven vormgeven wanneer je focust op jezelf. Dus breng je aandacht van buiten naar binnen en vraag jezelf af: Wat wil ik? Wat is mijn behoefte? En handel daar naar.
  2. Geef je hersenen en je lijf de tijd om de enorme hoeveelheid aan prikkels te verwerken. Overprikkeling voorkomen hoef je zeker niet te doen door prikkels te vermijden! Zorg gewoon dat je systeem genoeg hersteltijd tussendoor krijgt en je zult merken dat je de dag veel energieker door komt. Zo’n moment van hersteltijd hoeft niet lang te duren, een paar minuten naar buiten staren na bijv. een uur werken kan al voldoende zijn.

De extra uitdaging voor HSP-HSS

Naast de uitdaging die voor alle HSP geldt, komt het zijn van een hoogsensitieve HSS met nog een extra uitdaging: aan de ene kant ben je heel gevoelig voor prikkels en wil je opletten dat je niet overprikkeld raakt, aan de andere kant heb je uitdaging en sensatie nodig om je creativiteit en levenslust te voeden. Je leeft dus als het ware met een voet op het gaspedaal en een voet op de rem. Het is dus jouw uitdaging om heel goed aan te kunnen voelen waar jouw grenzen liggen, zowel voor overprikkeling als voor onderprikkeling.

 

 

Herken jij je in de kenmerken van hoogsensitiviteit en wil je dit persoonlijkheidskenmerk nog meer als een kwaliteit in kunnen zetten? Wil je leren hoe je overprikkeling én onderprikkeling voorkomt? Plan een vrijblijvend kennismakingsgesprek met ons in en laten we kijken wat coaching voor jou kan betekenen! Meer informatie over coaching rondom hoogsensitiviteit vind je op de pagina over HSP coaching.

Vrij vertaald naar het BBC artikel van Melissa Hogenboom ‘The rise of highly sensitive parents’.

Ben jij een ‘orchidee’ of een ‘paardenbloem’ ouder? Onderzoekers ontdekken de verborgen persoonlijkheidskenmerken die ons gezinsleven kunnen vormen.

Vraag een willekeurige ouder van jonge kinderen of ze zich ooit overweldigd hebben gevoeld, en het antwoord zal waarschijnlijk zijn: ja. Zelfs in de meest ontspannen huishoudens kunnen er dagen zijn waarop het lawaai, de rommel en de chaos uit de hand lijken te lopen, waardoor ouders uitgeput en geïrriteerd raken. Peuters hebben geen uitknop of een rustige stem.

Hoogsensitiviteit

Hoe normaal en gewoon dit gevoel ook is, er is een persoonlijkheidskenmerk dat het dagelijkse gezinsleven voor sommige ouders overweldigender kan maken dan voor andere. Ongeveer 20-30% van de bevolking wordt geclassificeerd als een hoogsensitief persoon (HSP), een eigenschap die zowel door wetenschappers als door het grote publiek meer erkenning krijgt. Deze gevoeligheid kan betrekking hebben op geuren, beelden of geluiden. Mensen die het hebben, kunnen bijvoorbeeld meer moeite hebben met het omgaan met fel licht en hard geluid, en kunnen chaotische situaties erg stressvol vinden. Het kan ook gepaard gaan met een verhoogd bewustzijn van de stemmingen of gevoelens van andere mensen, en gepaard gaan met een bijzonder sterk gevoel van empathie.

Voeg de eisen van het ouderschap toe aan de mix, en het klinkt zeker als een recept voor een ramp. Bovenop de dagelijkse zintuiglijke en emotionele overbelasting, kunnen hoogsensitieve ouders voor de extra uitdaging komen te staan om voor kinderen te zorgen die ook hoogsensitief zijn (hoogsensitief zijn wordt voor 47% erfelijk geacht).

Gelukkig heeft de eigenschap echter ook bepaalde voordelen, suggereert onderzoek. Voor de betrokkenen kan het leren begrijpen van deze nuances het ouderschap helpen veranderen in een vreugdevollere en verrijkende ervaring in plaats van een overweldigende ervaring.

De eerste stap is waarschijnlijk om erachter te komen of je hoogsensitief bent. […] Cruciaal is dat hoogsensitief zijn geen stoornis is, maar een persoonlijkheidskenmerk – een bepaalde manier van reageren op iemands omgeving. Met name hoogsensitieve mensen hebben de neiging bijzonder sterk te reageren op zintuiglijke stimulatie, een kenmerk dat bekend staat als sensorische verwerkingsgevoeligheid.

“Over het algemeen hebben gevoelige mensen een verhoogde perceptie, ze nemen meer details waar”, legt Michael Pluess uit, een ontwikkelingspsycholoog aan de Queen Mary University in Londen, die gespecialiseerd is in de studie van hoogsensitieve mensen […]. “Ze zullen de stemmingen van andere mensen oppikken en meer empathie hebben. Ze verwerken dingen ook dieper, zodat ze meer over de omgeving oppikken.” Dat wil zeggen, ze hebben de neiging om na te denken over wat ze meemaken en kunnen diep geraakt worden door wat ze zien en voelen.

Verschillen in hersenreactie

Hoogsensitief zijn houdt een hersenreactie in op bepaalde gebeurtenissen of ervaringen die meetbaar verschilt van die van minder gevoelige mensen.

In één onderzoek vroegen onderzoekers een willekeurig gerekruteerde groep mensen om een hooggevoeligheidstest af te leggen – een reeks vragenlijsten, vergelijkbaar met de online test – en vervolgens foto’s van gelukkige en verdrietige mensen te laten zien, en hun hersenactiviteit te volgen door middel van fMRI-scans. De hoogsensitieve mensen in de groep, die hoog scoorden in de test, vertoonden sterkere activeringen van hersengebieden die betrokken zijn bij bewustzijn en empathie in vergelijking met de minder gevoelige deelnemers.

Andere studies toonden vergelijkbare patronen van mensen met sensorische verwerkingsgevoeligheid die bijzonder sterke hersenactivatie vertoonden in regio’s die betrokken zijn bij empathie en reflectief denken.

 

Banner Kennismakingsgesprek coaching groen_large

Hoogsensitiviteit en ouderschap

Deze neiging om informatie diepgaand te verwerken, kan ertoe leiden dat hoogsensitieve mensen gemakkelijk overprikkeld raken, voegt Pluess toe – en daar kan ik me enigszins in vinden. Ik krimp ineen bij het horen van de plot van een gruwelijke film. Er naar kijken is niet aan de orde. Het kan fysiek pijnlijk aanvoelen om in een lawaaierige omgeving met een slechte akoestiek te zijn. In de gierende metro van Londen moet ik mijn oren bedekken – en vraag me vaak af waarom niemand anders dat doet. Deze gevoeligheid voor geluid – een typisch kenmerk van hoogsensitiviteit – kan het ouderschap bijzonder uitdagend maken. Als mijn kinderen schreeuwen, kan het voelen alsof mijn hersenen imploderen. Om aan hun behoeften te voldoen en hen te troosten, moet ik leren dat gevoel uit te schakelen. Dit gaat natuurlijk makkelijker als ik me goed uitgerust voel. Helaas gaat het ouderschap vaak gepaard met een verstoorde slaap, althans in de eerste jaren.

De uitdagingen waarmee hoogsensitieve ouders worden geconfronteerd – waaronder stress en overprikkeling in een chaotische omgeving – kunnen interfereren met “ouderschap van hoge kwaliteit”, legt Pluess uit.

Onderzoek heeft aangetoond dat hoogsensitieve ouders in de vroege stadia van het ouderschap meer stress rapporteren en het ouderschap moeilijker vinden dan andere ouders. Ze rapporteren echter ook meer afstemming met hun kind – goed nieuws dat overeenkomt met andere bevindingen over hoogsensitieve mensen die bijzonder sterke empathie tonen.

Opkomend bewijs suggereert ook dat de extra stress die hoogsensitieve ouders voelen van korte duur kan zijn. Uit een pilotstudie bleek dat hoewel hoogsensitieve ouders aanvankelijk veel stress ervoeren, tegen de tijd dat hun baby’s negen maanden oud waren, ze verbeterde opvoedingsstijlen vertoonden in vergelijking met degenen met een laag niveau van stress.

Francesca Lionetti, een onderzoeker aan de G d’Annunzio Universiteit van Chieti-Pescara in Italië, voerde het onderzoek uit en ontdekte dat er nog een andere factor bij betrokken was. Negatieve ervaringen uit de kindertijd hadden invloed op hoe een hoogsensitief persoon reageerde op het ouderschap.

“Als ze afwijzing [van hun ouders als kind] ervoeren, rapporteerden ze meer stress en waren ze meer opdringerig in hun ouder-kind interacties”, legt ze uit.

Lionetti wijst erop dat “een hoogsensitieve ouder zijn niet negatief hoeft te zijn”. Oog hebben voor details kan bijvoorbeeld een positieve factor zijn in het ouderschap. In het onderzoek ontdekte ze dat voor gevoelige ouders een betere afstemming op hun eigen ademhalingssignalen verband hield met een positiever ouderschap. “Dat heeft te maken met het feit dat hoogsensitieve mensen dieper verwerken wat er in hun lichaam gebeurt”.

Dit komt ook overeen met onderzoek waaruit bleek dat wanneer nieuwe leraren werden gestuurd om les te geven in uitdagende omgevingen, degenen die gevoeliger waren een grotere afname van hun welzijn ervoeren en meer stress voelden dan degenen die laag scoorden op gevoeligheid. Maar toen ze eenmaal aan hun omgeving gewend waren, herstelden ze volledig.

“Het lijkt erop dat sensitieve mensen op de korte termijn gemakkelijker worden overweldigd door verandering”, legt Pluess uit. Maar als het op ouderschap aankomt, zegt hij dat hoogsensitieve ouders het potentieel hebben om uitzonderlijk te zijn. “Hun gevoeligheid helpt hen om hun kind te begrijpen en sneller en beter te reageren op de behoeften van het kind.”

Reflectie en zelfbewustzijn

Aangezien ouderlijke overweldiging natuurlijk iedereen kan treffen, hoogsensitief of niet, kunnen sommige van de copingstrategieën voor hoogsensitieve mensen in feite alle ouders ten goede komen.

Een daarvan is je bewust zijn van je eigen reacties en weten waardoor je je gestrest of ontspannen voelt. Zelfbewustzijn stelt ons vervolgens in staat om zowel de positieve als de uitdagingen van het ouderschap te accepteren, zegt Pluess, en manieren te zoeken om kalm te voelen of stilte te vinden als we ons overweldigd voelen.

“Sensitieve personen lijken ook baat te hebben bij sociale steun”, voegt hij eraan toe. Uit onderzoek blijkt dat hoogsensitieve mensen beter reageren op preventieprogramma’s voor geestelijke gezondheid die veerkracht bevorderen, terwijl hoogsensitieve kinderen zelfs meer dan anderen baat hebben bij interventies tegen pesten.

Orchidee versus Paardenbloem

Hooggevoelige mensen zijn beschreven als ‘orchideeën’, omdat die het moeilijk vinden om te gedijen als de omstandigheden niet goed zijn, in tegenstelling tot minder gevoelige ‘paardenbloemachtige’ mensen, die in elke omgeving kunnen groeien. Natuurlijk heeft iedereen licht en warmte nodig – en een ogenschijnlijke paardenbloem kan gewoon een orchidee-achtig persoon zijn die gedwongen werd zijn behoeften te ontkennen. Maar de metafoor kan helpen om duidelijk te maken dat het oké is om te proberen onze omgeving een beetje aan te passen, om ons te helpen bloeien.

En soms kan het ouderschap mensen echt helpen hun leven orchidee-vriendelijker te maken. Op school krijgt mijn dochter regelmatig ‘hersenpauzes’, waarbij haar klas liedjes zingt om zichzelf rust te gunnen. Ik heb nog niet geprobeerd om mijn hele huishouden mee te krijgen voor een alles zingende hersenpauze als de dingen uit de hand lijken te lopen – maar misschien moet ik het eens proberen.

Vrij vertaald naar het BBC artikel van Melissa Hogenboom ‘The rise of highly sensitive parents’.

Gastartikel door: Clarinda Baan Hofman

Overprikkeld, gespannen, vermoeid, een vol hoofd en allerlei vage klachten. Een opsomming van lasten die je als hoogsensitief persoon kunt ervaren. Je weet waarschijnlijk wel dat de kern van hoogsensitiviteit de diepgaande verwerking in je brein is. Het is een karaktereigenschap die vertelt wie jij in oorsprong bent en waarmee je dagelijks rekening hebt te houden.

Wist je dat jouw lichaam voor 60-70% uit water bestaat? Dit is ook wie je in oorsprong bent. Het mineraal magnesium speelt hier een cruciale rol en heeft ook dagelijks je aandacht nodig.

Essentiële levensbehoefte

Magnesium staat op nummer 3 van je belangrijkste levensbehoeften. En net als water en zuurstof kun je magnesium niet bufferen. Je hebt dus dagelijks magnesium nodig. Maar, door alle bewerkte voeding die we nuttigen is het niet mogelijk om uit onze voeding voldoende magnesium op te nemen. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid magnesium is 350-400 mg. Afhankelijk van je leefstijl, de levensfase of situatie waarin je zit, kan je magnesiumbehoefte oplopen tot maar liefst 1200 mg!

Wat onttrekt o.a. magnesium uit je lichaam?

  • Koffie/thee
  • Veel water drinken
  • Koolzuurhoudende dranken
  • Suiker
  • Gebruik van veel zuivelproducten
  • Medicatie
  • Stress
  • Sporten

Voor velen van ons zijn bovenstaande punten dagelijks aanwezig. Je bouwt onbewust dus al snel een tekort op als je dit niet aanvult. Jarenlang onderzoek door wetenschappers toont dan ook aan dat een heel groot gedeelte van de wereldbevolking een magnesiumtekort heeft. En wanneer je over een lange periode een te kort hebt aan dit mineraal kan dat leiden tot een groot aantal mentale en fysieke klachten. Klachten die ontstaan omdat er dus in de basis van je systeem een tekort is.

Klachten bij een tekort aan magnesium zijn o.a.

  • Spierkramp of spierpijn
  • Hoofdpijn of migraine
  • Rusteloze benen
  • Reumatische klachten
  • Slecht slapen
  • Huidklachten; jeuk, eczeem of psoriasis
  • Stress, (over)vol of druk hoofd
  • Schildklierproblemen
  • Zenuwpijn
  • Burn-out
  • Depressie

Stress, hoogsensitiviteit en magnesium

Als HSP ervaar je meer stress. Stress houd je staande in een veranderende omgeving maar wanneer je te lang stress ervaart, kan dit leiden tot allerlei mentale en fysieke klachten. Bij stress maakt je lichaam namelijk meer adrenaline en cortisol aan en daardoor verbruikt je lichaam meer magnesium. Bij een tekort aan magnesium voel je je vervolgens weer eerder overprikkeld of opgejaagd, ervaar je onrust en vergroot dit je gevoel van stress. Je komt zo in een neerwaartse spiraal terecht.

Magnesium is essentieel voor de ontspannende werking van je zenuwen, brein, hart en bloedvaten. Het is daarmee hét anti-stressmineraal. Het bevordert de aanmaak van serotonine en endorfine en deze hormonen spelen een rol in je stemming en geluksgevoelens. Zo kan magnesium je dus weer helpen om je stressklachten te bestrijden.

Bij chronische stress, een overprikkeld zenuwstelsel en gespannen spieren heeft je lichaam al snel behoefte aan 1000-1200 mg magnesium per dag. Dit is onmogelijk uit voeding te halen en dat maakt suppleren noodzakelijk. En dan bij voorkeur via huidopname om je maagdarmstelsel niet te belasten.

Magnesium opnemen via de huid

Bij voorkeur neem je magnesium dus op via je huid. Het wordt namelijk opgenomen via je haarfollikels en poriën en het is bewezen dat je via de huid effectiever magnesium opneemt dan via tabletten of capsules. Een groot nadeel van orale opname is namelijk de belasting van je maagdarmstelsel. Voor sommige personen is 200 mg al een overdosis voor het gevoelige maagdarmstelsel, terwijl je dus misschien wel 1200 mg nodig hebt wanneer je chronische stress ervaart.

Dagelijks je portie magnesium

Wil je ook aan de slag? Dan is dit een mooi begin: Smeer je voeten, buik en oksels 2x per dag in met magnesiumolie en neem 1-3x per week een (voet)bad met magnesium kristallen. Zo heb je een hele mooie basis om jouw magnesiumniveau op pijl te brengen en te houden. Dus, ontspan en ga lekker genieten van een voet- of ligbad.  En wees niet bang om te veel of te vaak te gebruiken, via de huid kun je namelijk nooit overdoseren!

Een wondermiddel, geen tovermiddel

Onthoud: Magnesium is een wondermiddel, en geen tovermiddel. Natuurlijk eet je ook gezond, beweeg je veel, zoek je ontspanning en slaap je voldoende. Zoals een quote van Dalai Lama luidt: ‘een gedisciplineerd denkvermogen leidt tot geluk, en een ongedisciplineerd denkvermogen leidt tot lijden.’

 

Clarinda foto magnesium hsp stress overprikkeling burn-out Over Clarinda

Clarinda Baan Hofman is een hoogsensitieve high sensation seeker en trotse moeder van drie unieke boys. Naast haar online shop hersteltijdmetmagnesium.nl is zij NLP Practitioner en gecertificeerd HSP, HSK en Systemisch Coach. Als iets haar interesse heeft gewekt, wil ze het liefst het naadje van de kous weten. Ontspannen lukt haar goed aan het strand, in een mooi natuurgebied, met een goed boek of met muziek.

Autisme en hoogsensitiviteit zijn twee termen die nogal eens met elkaar worden verward. Maar, ze zijn zeker niet hetzelfde! Hoewel er overlap is tussen de twee, zijn het verschillende verschijnselen. In deze blog gaan we in op de verschillen en overlap tussen autisme en hoogsensitiviteit.

Wat is autisme?

Autisme is een neurologische ontwikkelingsstoornis die sociale communicatie, gedrag en prikkelverwerking beïnvloedt. Het wordt meestal gediagnosticeerd in de kindertijd. Symptomen van autisme kunnen sterk variëren en kunnen bestaan uit: moeite met verbale en non-verbale communicatie, moeite met sociale interacties, repetitief gedrag of routines, hyperfixatie op specifieke interesses of onderwerpen, en verhoogde gevoeligheid voor zintuiglijke prikkels. Autisme wordt overigens beschouwd als een spectrumstoornis, wat betekent dat individuen een breed scala aan symptomen en ernstniveaus kunnen vertonen.

Wat is hoogsensitiviteit?

Hoogsensitiviteit daarentegen is een persoonlijkheidskenmerk dat wordt gekenmerkt door iemands verhoogde vermogen om prikkels waar te nemen en waarbij de prikkels dieper verwerkt worden in het brein. Mensen die hoogsensitief zijn, kunnen overweldigd worden door hun omgeving, hebben een diep emotioneel vermogen en zijn scherp afgestemd op de stemmingen en gevoelens van andere mensen. Hoogsensitiviteit wordt dan ook niet beschouwd als een stoornis of diagnose, maar als een persoonlijkheidskenmerk.

De overlap tussen autisme en hoogsensitiviteit

Hoewel autisme en hoogsensitiviteit dus twee verschillende concepten zijn, is er ook overlap. Beide kunnen namelijk een verhoogde gevoeligheid voor zintuiglijke prikkels met zich meebrengen, waaronder prikkels als geluid, licht en aanraking. Personen met autisme kunnen daarnaast moeite hebben met het filteren van achtergrondgeluiden, overweldigd worden door felle lichten of worstelen met bepaalde texturen. En ook hoogsensitieve personen zijn zich meer bewust van en worden beïnvloed door diezelfde prikkels. Maar, daar houdt de overlap dan ook wel op.

De verschillen tussen autisme en hoogsensitiviteit

Naast de overlap met betrekking tot prikkelgevoeligheid, zijn er vooral grote verschillen tussen autisme en hoogsensitiviteit.

Stoornis vs persoonlijkheidskenmerk

Een belangrijk eerste verschil is dat autisme een diagnosticeerbare stoornis is, terwijl hoogsensitiviteit een persoonlijkheidskenmerk is.

Prikkelgevoeligheid

We schreven al dat de overlap tussen de autisme en hoogsensitiviteit ligt in de prikkelgevoeligheid. Maar, naast dat mensen met autisme juist een sensorische overgevoeligheid kunnen hebben, kan er ook een sensorische ondergevoeligheid bestaan. Bij HSP is dit niet van toepassing, aangezien één van de belangrijkste kenmerken van hoogsensitiviteit juist is dat men een verhoogd vermogen heeft om prikkels waar te nemen.

Sociale communicatie

Een ander belangrijk verschil tussen autisme en hoogsensitiviteit is hun relatie tot sociale communicatie. Autistische personen worstelen doorgaans met sociale communicatie, zoals het interpreteren van non-verbale signalen en het onderhouden van oogcontact. Hoogsensitiviteit kan juist sociale communicatieve vaardigheden verbeteren doordat het een HSP in staat te stelt subtiele signalen en emoties op te pikken die anderen gemakkelijk kunnen missen.

Unieke kwaliteiten

Een veel voorkomende misvatting over zowel autisme als hoogsensitiviteit is dat het ‘negatieve aandoeningen’ zijn. Hoewel beide omstandigheden voor uitdagingen kunnen zorgen, kunnen ze ook unieke sterke punten en perspectieven bieden. Zowel HSP als personen met autisme kunnen bijvoorbeeld uitzonderlijke aandacht voor detail en een creatief probleemoplossend vermogen hebben. En zo zijn hoogsensitieve personen ook empathisch en intuïtief en hebben ze vaak een diepe waardering voor schoonheid en esthetiek door hun diepere en intensere verwerking van prikkels.

Totaal verschillend, maar wel overlap

Hoewel er dus overlap is tussen autisme en hoogsensitiviteit in termen van prikkelverwerking, zijn het echt twee verschillende fenomenen. Uit onderzoek (Acevedo, B., Aron, E., Pospos, S., & Jessen, D. (2018)) blijkt dan ook dat er ook daadwerkelijk andere breinprocessen geactiveerd worden wat de verschillen nog verder onderbouwd.

 

Herken jij je in de kenmerken van hoogsensitiviteit en wil je dit persoonlijkheidskenmerk nog meer als een kwaliteit in kunnen zetten? Wil je leren hoe je overprikkeling voorkomt en meer balans in je leven? Plan een vrijblijvend kennismakingsgesprek met ons in en laten we kijken wat coaching voor jou kan betekenen! Meer informatie over coaching rondom hoogsensitiviteit vind je op de pagina over HSP coaching.

In dit tweede deel van dit artikel bespreken we nog meer tools voor HSP die je kunnen helpen bij: het voorkomen én herstellen van overprikkeling. Daarnaast zijn deze tips natuurlijk niet beperkt tot hoogsensitieve personen, maar kunnen ze ook goed ingezet worden voor andere prikkelgevoelige mensen, zoals mensen met ADD, ADHD, autisme of hoogbegaafden.

Wil je nog even terug naar het eerste deel van het artikel? >>> Handige tools & producten voor HSP | deel 1

White noise

White noise noemen we ook wel witte ruis en is een monotoon en constant aanwezig geluid dat andere geluiden van buitenaf maskeert. Tegelijkertijd leidt het onze hersenen af waardoor het kan helpen bij het (tijdelijk) stoppen met piekeren en het gemakkelijker in slaap vallen. Ook kan het fijn zijn om omgevingsgeluid te maskeren wanneer je licht slaapt en snel wakker wordt door omgevingsgeluid.

Sommige HSP die gevoelig zijn voor geluid vinden white noise heel fijn. Een airco die continu draait is zo’n voorbeeld. Sommige mensen slapen er heerlijk op, anderen raken er juist enorm geprikkeld door. Als het voor jou goed werkt kun je via Spotify, YouTube of een speciaal white noise apparaat zo’n geluid gemakkelijk afspelen.

Fidgets

Eerder schreef ik al eens een artikel over wat Fidgets, friemelen en HSP met elkaar te maken hebben. Friemelen met fidgets kunnen hoogsensitieve personen (maar ook andere prikkelgevoelige mensen zoals hoogbegaafden en mensen met ADD / ADHD / autisme) helpen om overprikkeling of onderprikkeling te voorkomen. Je kunt je hersenen er namelijk mee stimuleren of juist mee ontspannen en zo prikkels beter verwerken. Je hebt fidgets in allerlei soorten. Zo werken veel scholen met tangles, maar kun je ook gewoon een elastiekje, pop-it of stressbal gebruiken. Werkt goed voor zowel kinderen als volwassenen!

Spijkermat

Een spijkermat, of ook wel: acupressuurmat, is een matje bedekt met allemaal kleine ‘spijkers’ of scherpe punten die de bloedsomloop en drukpunten in je lichaam stimuleren. Je lichaam gaat hierdoor meer endorfine en oxytocine aanmaken waardoor je je meer ontspannen voelt. Ben je heel gevoelig voor prikkels via je huid? Dan kan liggen op zo’n spijkermat best wel even wennen zijn. Pijn doet het niet, maar oncomfortabel kan het in het begin wel zijn. Ben je niet per se heel gevoelig voor prikkels op je huid? Dan ga je wellicht veel gemakkelijker op zo’n mat liggen. Zeker het uitproberen waard en je hebt ze al vanaf twintig euro.

Meditatieapp

Meditatie helpt je je gedachten tot rust te brengen en daardoor meer in het nu te leven. En in tegenstelling tot wat je wellicht wel eens hebt gehoord mag je bij meditatie best wel eens gedachten hebben. Je hoeft echt niet helemaal ‘gedachteloos’ te zijn. Een app kan soms handig zijn om je te helpen focussen en of om je te leren te mediteren wanneer je nog niet precies weet hoe en wat.

Zo is Insight Timer (gratis) een fijne app om: je meditaties te loggen; een fijn muziekje op te zoeken; een geleide meditatie te vinden; of om samen met anderen te mediteren. En via de app Headspace (eerste 14 dagen gratis) kun je heel laagdrempelig kennismaken met wat meditatie is en leren hoe je het doet.

Nog meer tools voor HSP om je zintuigen te stimuleren of te ontspannen

Uiteindelijk helpt alles wat je maar kunt verzinnen om je zintuigen te plezieren. Wees creatief. Dus, ben jij gevoelig voor geur? Voeg dan een fijne geur aan je huis, kantoor of slaapkamer toe (denk aan etherische olie, geurkaarsen, etc.). Ga jij goed op esthetiek? Geef hier dan aan toe en zorg dat de plek waar jij wilt ontspannen helemaal voldoet aan jouw esthetische wensen. Koop een mooie bos bloemen, ruim je huis op, voeg een schilderij toe, etc. Zorg dat het jouw ideale plek is en denk aan al je zintuigen.

Plak geen pleisters, maar pak de oorzaak aan

Let op: alle tools zijn symptoombestrijders. Ze zijn handig om af en toe in te zetten. Belangrijk is dat je ook zonder deze tools in balans kunt blijven. Het is altijd gezonder, goedkoper en beter om aan de oorzaak te werken, in plaats van steeds pleisters te plakken. Loop je dus tegen situaties aan waar je niet of moeilijk met prikkels kunt omgaan? Plan eens een vrijblijvend kennismakingsgesprek om te kijken of we samen aan de oorzaak hiervan kunnen werken.