Berichten

Veel hoogsensitieve personen (HSP) ervaren medicatie net even anders dan anderen. Dat heeft te maken met hun intensere prikkelverwerking: bijwerkingen worden sneller opgemerkt en soms is een lagere dosis al voldoende. Wat zegt de wetenschap hierover?

Uit recent onderzoek van Jadzia Jagiellowicz (in samenwerking met Elaine Aron) blijkt dat HSP zelf aangeven gevoeliger te zijn voor medicatie. Ze rapporteren vaker bijwerkingen, merken sneller lichamelijke effecten en hebben soms baat bij een kleinere hoeveelheid. Dat geldt zowel voor vrouwen als mannen. De onderzoekers denken dat dit niet komt door een psychologische factor, maar door een gevoeliger fysiologisch systeem: het lichaam van een HSP reageert simpelweg sterker. Daarom pleiten zij ervoor om bij het voorschrijven van medicijnen rekening te houden met hoogsensitiviteit.

Hoogsensitief en medicatie: Overleg met je arts

Als HSP is het extra belangrijk om je reacties op medicatie serieus te nemen en goed te overleggen met je arts. Bespreek hoe jouw lichaam meestal reageert op prikkels en vraag naar de meest passende opties. Misschien is een lagere dosering al effectief of zijn er middelen met minder hulpstoffen die beter aansluiten bij jouw systeem. Een arts kan je helpen om op een veilige en verantwoorde manier te zoeken naar wat werkt — ook als je wilt afbouwen of wisselen van medicatie.

Wil je meer weten over hoogsensitiviteit in het algemeen? Lees dan ons artikel over wat hoogsensitiviteit precies is.

Medicatie is een hulpmiddel, geen oplossing

Medicatie kan ondersteunend zijn, net zoals een bril dat is voor iemand met verminderd zicht. Zo kunnen pijnstillers verlichting geven bij fysieke klachten en kunnen antidepressiva helpen bij het dempen van angsten of overprikkeling. Maar medicatie biedt vaak geen structurele oplossing en kan bijwerkingen geven, die HSP meestal duidelijker voelen. Merkwisselingen of bepaalde hulpstoffen kunnen ook een verschil maken. Het vinden van de juiste balans vraagt soms om wat uitproberen en afstemmen.

Medicatie bij hoogsensitiviteit

Er bestaat geen specifieke medicatie voor HSP of voor klachten zoals overdenken, prikkelgevoeligheid of emotionele intensiteit. Maar wanneer je merkt dat je veel klachten ervaart van je sensitiviteit en het je belemmerd in je dagelijks leven kan het wel heel fijn zijn dit met je huisarts te bespreken en persoonlijke begeleiding te vinden om beter om te kunnen gaan met je hoogsensitiviteit. Hoogsensitiviteit is ten slotte een karaktereigenschap die onderdeel is van jou en waar je een hele mooie eigenschap in kunt vinden op het moment dat je weet hoe je deze op de beste manier kunt inzetten. Bekijk onze coachingstrajecten voor HSP en ontdek hoe we je kunnen helpen.

Denk ook aan andere vormen van ondersteuning

Naast medicatie zijn er veel manieren om als HSP goed voor jezelf te zorgen. Denk aan ademhalingsoefeningen, meditatie, wandelen in de natuur of lichaamsgerichte therapieën zoals massage of acupunctuur. Vaste rustmomenten inbouwen, je energie leren doseren en je grenzen beter voelen kan al enorm helpen bij het verminderen van overprikkeling. In ons artikel over zelfzorg voor HSP vind je hier praktische tips voor.

Hoogsensitief en medicatie: Luister naar je lichaam

Of je nu wel of geen medicatie gebruikt: blijf goed luisteren naar wat je lichaam je vertelt. Als iets niet goed voelt of je merkt sterke bijwerkingen, bespreek dat met je arts. Jij kent je lijf het best. Durf te vertrouwen op je intuïtie en stel vragen als iets onduidelijk is. Het vinden van de juiste balans is een proces, en jij hebt daarin de regie.

Merk je dat je veel last hebt van je sensitiviteit en dat het je belemmert in je dagelijks leven? Dan kan het fijn zijn om naast medisch advies ook persoonlijke begeleiding te zoeken. Hoogsensitiviteit is tenslotte een karaktereigenschap – geen stoornis – en juist wanneer je weet hoe je ermee kunt omgaan, kun je het als kracht inzetten.

Bekijk onze coachingstrajecten voor HSP en ontdek hoe we je kunnen helpen om lichter, veerkrachtiger en met meer plezier in het leven te staan.

 

Misschien vind je deze artikelen ook interessant:

 

Bron: E. Bergsma, 2 december 2024, HSP reageren gevoeliger op medicatie, hoogsensitief.nl/hsp-reageren-gevoeliger-op-medicatie/

Massage tegen overprikkeling voor HSP

Een tijdje geleden ontmoette ik Janneke. Janneke is energetisch & Ayurvedisch therapeut en yoga docente. Wat inhoudt dat ze naast yogalessen ook Ayurvedische voedingsconsulten en massages geeft. We raakten aan de praat en al snel ging het over hoe massage een mooi medicijn tegen over- en onderprikkeling kan zijn. Over hoe massage zorgt voor ontspanning, voor verwerking van prikkels en hoe het, juist in deze tijd, onze verbinding met onszelf weer kan herstellen.

En omdat juist HSP zo gevoelig zijn voor stress, overspannen- en burn-out klachten leek het me goed om hier eens wat meer aandacht aan te besteden. Hoe kan massage helpen bij stress en overprikkeling? Hieronder vertelt Janneke wat meer over hoe dat precies werkt.

Aanraken, een levensbehoefte

Je huid is je primaire communicatiemiddel en je belangrijkste beschermer. Meer dan 5 miljoen gevoelscellen reageren op iedere aanraking. De verbinding tussen de huid en hersenen is als een ‘snelweg’ waardoor we sensaties waarnemen, hormonen aanmaken en de balans in het lichaam en onze mind kunnen begeleiden.

Balans… hoe werkt dat eigenlijk? Volgens de Ayurveda, de grote zus van yoga, zijn we in balans als we leven in harmonie met de natuur. Als onze binnenwereld in balans is met onze omgeving, de buitenwereld. De Ayurvedische geneeswijze beschouwt de mens en zijn gezondheid als onlosmakelijk verbonden met de omgeving. Beide oefenen immers continu invloed op elkaar uit.

Balans gaat over de gezondheid van jouw lichaam, maar ook de balans die je ervaart als je gedachten en emoties in evenwicht zijn

Huidhonger

Massage huidhonger overprikkeling en onderprikkelingAanraken is een levensbehoefte en even basaal als eten en drinken. Een omhelzing, een hand op je schouder, een aai over je bol: allemaal vormen van aanraking die ons ‘voeden’. In onze cultuur, en zeker de laatste 1,5 jaar raken we elkaar veel te weinig aan om in deze levensbehoefte te voorzien. We worden geadviseerd om voldoende afstand te houden; en handen geven of een omhelzing wordt afgeraden. Door huidhonger raakt ons systeem geblokkeerd, we raken over- of juist onderprikkeld.

Je beseft je pas hoe belangrijk de fysieke aanraking is, als de vele dagelijkse aanrakingen wegvallen. Huidhonger is niet voor niets het afgelopen jaar een populair woord geworden. Deze term beschrijft het gevoel van hunkering naar aanraking. Het aangenaam aanraken van de huid zorgt namelijk voor de aanmaak van oxytocine, het knuffelhormoon.

Oxytocine speelt een belangrijke rol bij omgaan met stress. Zo zorgt het er voor dat de aanmaak van het stresshormoon, cortisol, geremd wordt en je daardoor gemakkelijker kunt ontspannen. Een belangrijk hormoon dus om in balans te blijven. Helaas is er geen supplement of pil die dat hormoon kan leveren, maar massage kan hierbij de oplossing zijn.

De voordelen van een massage

Massage heeft veel verschillende effecten op je algemene gezondheid en daarmee je gevoel van balans en vreugde in het leven. Zo stimuleert massage de bloedsomloop, worden toxines afgevoerd, ontspannen de spieren, wordt het immuunsysteem geactiveerd en wordt het zelfhelend vermogen van ons lichaam geactiveerd. Massage is voor veel mensen vaak een eerste hulpmiddel tegen stress. Bij stress gaat spanning in het lichaam zitten waardoor we niet meer helemaal gegrond en aanwezig zijn. Liefdevolle aanraking door massage is een bevestiging dat je mag loslaten, weer terug in je lichaam vanuit een vaak overactieve mind.  

Een massage kan je dus preventief helpen in balans te blijven omdat het immuunsysteem ondersteunt en versterkt wordt. De olie die gebruikt wordt bij een ayurvedische massage zorgt daarnaast voor een goede opbouw van lichaamsweefsels en versterkt de spijsvertering.

Kan een massage huidhonger stillen, en daarmee overprikkeling en onderprikkeling voorkomen?

Het korte antwoord: Ja. Vanuit de Ayurveda wordt al duizenden jaren een zelfmassage of een behandeling met olie (Abhyanga) als een vast onderdeel van de dagelijkse ochtendroutine beoefent

Als er spanning, angst of overprikkeling is, is een olie massage een mooie mogelijkheid om de grond in jezelf te ervaren. De huid als grens tussen je binnen- en je buitenwereld. Prikkelverwerking van de buitenwereld naar jouw binnenwereld verloopt namelijk niet altijd vlekkeloos. Prikkels kan je dan ervaren als heftig, ze halen je bij jezelf vandaan. Je verliest de grond in jezelf; je eigen fundament; je stabiliteit en veerkracht in je lichaam is dan ver te zoeken.

Je kent dit misschien wel, je bent meer naar buiten gericht, anticipeert continu op dat wat er om je heen gebeurt, en je probeert jezelf te beschermen tegen alle prikkels van buitenaf. De grens tussen je binnen- en buitenwereld staat onder hoogspanning waardoor ook je basis, je stabiliteit onder spanning komt te staan. Een oliemassage helpt je dan weer even je eigen grens te ervaren. Door het lichaam op zachte wijze in te wrijven met olie herstel je de balans in je lichaam.

Een massage brengt je bewustzijn naar elke cel van je lichaam, waardoor je weer kan wonen in je fysieke huis. Waar je lichaam en je mind eerst achter elkaar aan renden, worden ze nu weer één.

 

Wil je meer weten over ayurvedische massage of het zelf een keer ervaren? Op de website van Janneke, jannekeyoga.nl kun je hier meer over vinden. Ik boek in ieder geval weer een sessie in voor volgende maand!

 

Wil je door ons begeleid worden? Meld je dan aan voor een HSP coaching of Life coaching traject. Of kijk eens naar de online HSP training waarbij ik je help overprikkeling te voorkomen, je leer wat jouw hoogsensitiviteit nu precies inhoudt en hoe jij van je sensitiviteit een kwaliteit maakt!

HSP en voeding - hoe voeding helpt bij hoogsensitviteit en hooggevoeligheid

Van HSP is algemeen bekend dat ze meer dan gemiddeld gevoelig zijn voor indrukken en prikkels. Het feit dat prikkels door HSP intenser worden ervaren, komt doordat er een diepere verwerking in het zenuwstelsel plaatsvindt. Wist je dat de combinatie tekorten in voeding met ‘verkeerde’ voeding kunnen bijdragen aan het tot uiting komen van bepaalde klachten die vaak voorkomen bij HSP, zoals snel overprikkeld zijn en verhoogde gevoeligheid voor geluid? In deze blog leg ik uit hoe dit zit.

HSP en voeding

Wat is de link tussen hoogsensitiviteit en voeding? Om deze link te kunnen leggen, is het goed eerst iets meer over de werking van ons zenuwstelsel en brein te vertellen. Zo bestaat het brein uit wel 100 miljard hersencellen. Elke gedachte en emotie die wij voelen is voor een groot deel afhankelijk van de communicatie tussen deze hersencellen. Deze communicatie vindt bij iedereen plaats, maar de kwaliteit en snelheid van deze communicatie is niet bij iedereen hetzelfde. Om optimaal te kunnen communiceren beschikt het zenuwstelsel over een aantal stofjes, ook wel neurotransmitters genoemd. En niet bij iedereen verloopt de aanmaak van deze neurotransmitters even goed.

Diepgaande prikkelverwerking zorgt voor disbalans

Het lichaam beschikt over verschillende typen neurotransmitters: neurotransmitters die het brein activeren en neurotransmitters die het brein kalmeren. Beide heb je nodig. Als we specifiek kijken naar HSP dan zien we dat, door de intensiteit waarmee prikkels worden waargenomen, er vaak sprake is van een disbalans in de verschillende neurotransmitters, zoals dopamine, serotonine en GABA. De diepe verwerking van prikkels vraagt namelijk veel van ons lijf en daarmee ook om (extra) van dit soort stofjes. Met name de rustgevende neurotransmitter GABA is erg belangrijk voor HSP en draagt onder andere bij aan angstvermindering, ontspanning en het bevorderen van de slaap. Is er dus sprake van een tekort aan GABA in je lichaam, dan uit zich dit onder andere in:

  • Nervositeit en angst
  • Emotionele instabiliteit
  • Snel overprikkeld zijn
  • Slapeloosheid
  • Gedachten niet kunnen uitzetten
  • Verhoogde gevoeligheid voor geluiden

Maar, hoe kom je dan aan die neurotransmitters? Goed nieuws, als we de juiste voedingstoffen tot ons nemen worden ze gewoon door ons lichaam aangemaakt! Op deze manier kunnen we dus ons gedrag en gevoel tot op zekere hoogte beïnvloeden.

Hersen-darm as: de verbinding tussen wat je eet en hoe je je voelt

Nu hoor ik je denken; ja leuk, maar als ik iets eet of drink komt dit toch niet in mijn brein terecht? Nou dus wel! In ons lichaam is een hersen-darm as die de hersenen en de darmen met elkaar verbindt. Bij een optimale werking gaan alleen de goede stoffen die je binnen krijgt mee naar je brein. Hiermee wordt je breingezondheid – en hiermee dus ook mogelijke klachten die HSP ervaren – dus beïnvloed door je darmen. Dát is dus de link tussen HSP en voeding.

 

Banner Kennismakingsgesprek coaching groen_large

HSP en voeding: Tips

Wat te doen voor een optimale breingezondheid?

Zorg voor een algemene optimale breingezondheid en werking van je brein in elk geval voor:

  • Voldoende goede vetten (Omega 3 uit vis of visolie, maar ook avocado, nootjes of olijven)
  • Zuurstof, voldoende beweging en zonlicht (vitamine D)
  • Zo min mogelijk (toegevoegde) suikers
  • Zo min mogelijk bewerkte voeding (kant-en-klaar, pakjes en zakjes)
  • Voldoende eiwitten

Specifiek voor HSP zijn broccoli, groene groenten, bananen, uien en eieren goede voedingsbronnen omdat die de aanmaak van GABA stimuleren. Ook bepaalde mineralen zoals magnesium kunnen helpen, maar doe dit bij voorkeur onder begeleiding. Iedereen zit anders in elkaar en een stapsgewijze aanpak, waarbij je continu reflecteert, is het meest effectief.

Meten = weten

Als tip zou ik je mee willen geven om te starten met het bijhouden van wat je dagelijks eet en drinkt (en idealiter ook hoeveel je beweegt). Op deze manier zie je exact wat je allemaal op een dag binnen krijgt. Dit geeft je niet alleen houvast, maar ook een stukje bewustwording. Dit is erg belangrijk als je effectief aan de slag wilt gaan met aanpassingen in je voedings- en leefstijlpatroon.

Hoewel we in de huidige samenleving zien dat bepaalde gedragskenmerken die voort komen uit hooggevoeligheid vaak worden ervaren als last, is het juist zaak om de kwaliteiten optimaal naar voren te laten komen. In het geval van HSP is het in z’n algemeenheid belangrijk dat er zoveel mogelijk rust in het lichaam is. Dit kun je deels dus al bereiken met voeding, maar ook andere rustgevende activiteiten zoals yoga, massage, meditatie, muziek en positief denken, dragen hieraan bij.

 

Wil je meer weten over de relatie tussen HSP en voeding? Lydia van Toorn is (kinder)voedingscoach. In haar praktijk Vief Kidz begeleidt ze gezinnen en volwassenen die HSP zijn of ADHD hebben naar een gezonde leefstijl en optimale breingezondheid. Op haar website vind je uitgebreide informatie en diverse blogs over dit onderwerp.